culture

මුරගල

2018 දෙසැම්බර් 05 වැනි බදදා - 115  

පඩිපෙළ අයිනෙන් සවි කළ ලී පුවරැව පහළට ලිස්සා ඒම වැළැක්වීම සඳහා මුල් කාලයේ කූඤ්ඤයක් යෙදී ය. කාලයක් ගත වීමත් සමග මෙම කූඤ්ඤය  ක්‍රමයෙන් විසිතුරැ දොරටුපාල රෑ වලින් යුත් නිර්මාණයක් බවට පත් විය. අද අප විසින් මුරගල යනුවෙන් හඳුන්වනු ලබන නිර්මාණය බිහි වූයේ එසේය. 

පුන්කළස
ප්‍රථමයෙන් කැටයම් රහිත පුවරැවක් ලෙසින් ආරම්භ වූ මුරගලට මුලින්ම එක් වූ කැටයම පුන්කළසයි. පුන්කළස් සහිත මුරගල් අදටත් ලක්දිව ඇතැම් ප්‍රදේශවලින් හමු වී ඇත. උදාහරණ ලෙස වෙල්ගම්වෙහෙරෙන් හමු වූ මුරගල, අනුරාධපුර තොලුවිල ග්‍රාමයෙන් හමු වූ මුරගල හා මිහින්තලේ කළුදිය පොකුණෙන් හමු වූ මුරගල් දැක්විය හැකිය.    
බහිරව රෑප
පුන්කළස් යෙදූ මුරගල්වලින් පසු බහිරව රෑප යෙදූ මුරගල්  නිර්මාණය විය. සංඛනිධි හා පද්මනිධි වශයෙන් බහිරව රෑප දෙකකි. සංඛයන්ගේ හිස මත හක්ගෙඩියකි. පද්මයන්ගේ හිස මත පද්මයකි. ධනයට අධිපති කුවේරයන්ගේ රුකවල්කරැවෝ දෙදෙනාය. මේ අතරිනුත් සංඛනිධි බහිරව රෑප වැඩි වශයෙන් හමුවී ඇත. බහිරව රෑපයෙන් සංකේතවත් වන්නේ භූමියේ ආරක්ෂාවයි. හමු වී ඇති බහිරව රෑප යෙදූ මුරගල්වලට උදාහරණ වශයෙන් අනුරාධපුර විජයබා රාජ මාලිගයේ, ථූපාරාමයේ, මිහින්තලේ රාජගිරිලෙන කන්දේ හා තොළුවිල ග්‍රාමයේ තිබෙන මුරගල් දැක්විය හැකිය.
නාග රෑප 
මුරගල විකාශනයේ ඊළඟ අවධිය වන්නේ නාග රෑප සහිත මුරගල්ය. තිස්සමහාරාමයේ යටාල වෙහෙරින්, දකුණේ රැහුණු මහා විහාරයෙන් හා තිරියායෙන් මේ ආකාරයේ මුරගල් හමු වී ඇත. නාග රෑප සහිත මුරගල් වැව් වල බිසෝ කොටු අසලද දක්නට ලැබේ. නාගරෑපයෙන් නිධාන ආරක්ෂාව හා ජලය සංකේතවත් වන බව මින් අදහස් කරයි. 
නාගරාජ රෑපය
මුරගල විකාශනයේ අවසන් පියවර මෙයයි. නාගරාජ මුරගල තිවංක ඉරියව්වෙන් යුක්තය. රාජ කුමාරරයකු මෙන් සර්වාභරණයෙන් සරසා ඇත. නා පෙන සහිත හිස්වැස්මක් පැලඳි නාරජ එක් අතකින් පුන්කළසක්ද, අනෙක් අතින් වල්විදුනාවක්ද දරයි. පාදය අසල වාමන රැවකි. මුරගලෙහි පසෙකින් මූර්තිමත් කර ඇති කුලුනක් මත ඇත් රැවක් ‍හෝ ගව රැවක් දැකිය හැකිය. 
හොඳම මුරගල
අනුරාධපුරයෙන් හමු වූ හොඳම මුරගල වන්නේ රත්නප්‍රාසාදය ඉදිරිපිට  මුරගලයි. මහමෙවුනා උයනේ ථූපාරාමය අසලින් හමු වූ මුරගලද කලාත්මක අතින් විශිෂ්ට වූවකි. මෙම මුරගලේ ඉහළ කොටසේ දක්නට ලැබෙන තොරණක හැඩය වෙනත් මුරගල්වල දක්නට නොලැබෙන අපූරැ නිර්මාණයකි. 
පොළොන්නරැවෙන් හමු වන නිර්මාණාත්මක අතින් උසස් මුරගල් ඇත්තේ වටදාගෙහිය. ඒ අතරිනුත් වටදාගෙයි උතුරැ දොරටුවේ මුරගල විශිෂ්ටය.

දෙමටමල් විහාරයේ මුරගල
දෙමටමල් විහාරයේ ගොඩනැගිල්ලක් ඉදිරිපිට දැකිය හැකි මුරගල ඉතා විශේෂය. මෙම මුරගලේ ඇති විශේෂත්වය වන්නේ නාග පෙණ සහිත රෑපයක් සමඟ ඊට දකුණු පසින් කාන්තා රෑපයක්‌ කැටයම් කර තිබීමයි. නාග පෙණ සහිත රෑපයේ උරහිසට ආසන්නයේ එම රෑපය දක්‌වා ඇත.

දින පොත
  • PLC හරිත සිතුවම් පොස්ටර් චිත්‍ර තරගය -2019 පීපල්ස් ලීසිං ෆිනෑන්සල් සමාගම, විජය පුවත්පතේ සහ ජෛව විවිධත්ව සංගමයේ සහයෝගයෙන් පවත්වනු ලබන හරිත සිතුවම් 2019 පොස්ටර් චිත්‍ර තරගය සඳහා චිත්‍ර නිර්මාණ මේ දිනවල දී භාර ගනු ලැබේ Read more...
  • හස්ත කර්මාන්ත තරඟය 2019               සමස්ත ලංකා පාසල් හස්ත කර්මාන්ත තරගය හා ප්‍රදර්ශනය ශ්‍රී ලංකාවේ අස්පර්ශනීය සංස්කෘතික උරැමයෙහි වැදගත් ස්ථානයක් උසුලන හස්ත කර්මාන්ත හා පාරම්පරික ශිල්ප කලා නිර්මාණ ක්ෂේත්‍ර හා සබැඳි දැනුම, ආකල්ප හා කුසලතා අනාගතය සඳහා දායාද කරමින් දේශීයත්වය අගයන ශිෂ්ට සම්පන්න සංස්කෘතික පරිසරයක් තුළ නව අනාගත අභියෝගවලට මුහුණ දීම සඳහා සිසු දරැ පරපුර සූදානම් කරවීමටත්, ඔවුන්ගේ නිර්මාණාත්මක කෞෂල්‍යය ප්‍රවර්ධනය කිරීමටත් ජාතික ශිල්ප සභාව ඒකාබද්ධව සමස්ත ලංකා පාසල් හස්ත කර්මාන්ත තරගය හා ප්‍රදර්ශනය වාර්ෂිකව පවත්වනු ලැබේ Read more...
  • විදුලි අනතුරු වළකිමු සුමිතුරු සැමරුම් දින හා ත්‍යාග ප්‍රදානයදා... මහජන උපයෝගීතා කොමිෂන් සභාව විසින් විදුලි ආරක්ෂක දිනය වෙනුවෙන් සංවිධානය කරනු ලබන විදුලි අනතුරුවලින් වලකිමු සමරුම් දින උළෙල හා  විජය ළමා පුවත්පත එක්ව සංවිධානය කළ ‘‘විදුලි අනතුරුවලින් වලකිමු 2018’’ තරගයේ සමස්ත ලංකා පොස්ටර් චිත්‍ර, විඩියෝ සහ රචනා තරගවල ත්‍යාග හා සහතිකපත්‍ර ප්‍රදානය  (08) දා කොළඹ බණ්ඩාරනායක අනුස්මරණ සම්මන්ත්‍රණ ශාලාවේ ලෝටස් ශාලාවේ දී මහජන උපයෝගීතා කොමිෂන් සභාවේ සභාපති නීතිඥ සාලිය මැතිව්, අධ්‍යක්ෂ ජනරාල් දමිත කුමාරසිංහ මහත්වරුන්ගේ ප්‍රධානත්වයෙන් පැවැත්විණි Read more...
  • ළමා නිර්මාණ කියවන්න Read more...
  • තාරකා විද්‍යාඥයෙක් වෙන්න මග කියන දුරේක්ෂයක් දිනා ගන්න Read more...